Trump yönetimi için kritik sınav: Amerikalılar Kongre ara seçimleri için sandık başında

Cumhuriyetçilerin Temsilciler Meclisi’ni kaybetmesi, Demokratlara Trump’ın yasama gündemini tıkama ve yönetimi hakkında geniş çaplı soruşturmalar başlatma yetkisi verecek. Senato’da yaşanacak olası bir yenilgi ise Trump’ın Yüksek Mahkeme yargıçlarını ve üst düzey yetkilileri atama kabiliyetini de tehlikeye atacak.

Bu seçim, artan yaşam maliyetleri ve İran’a karşı sürdürülen savaşa yönelik öfkenin ortasında seçmen eğiliminin sert bir şekilde Cumhuriyetçilerin aleyhine dönmesiyle, Trump yönetimi için ülke genelinde ağır bir sınav niteliği taşıyor.

Seçimlerde Temsilciler Meclisi’ndeki 435 sandalyenin tamamı, Senato’daki 100 sandalyenin 35’i ve 36 eyaletin valiliği için yarışılıyor. Demokratların iki meclisi de Cumhuriyetçilerin elinden alabilmesi için Temsilciler Meclisi’nde sadece üç sandalye kazanması ve Senato’da net dört sandalye farkı elde etmesi yeterli olacak.

Geçen yıl göreve geri dönen Trump fiyatları düşürme sözü vermişti; ancak enflasyon, gümrük vergileri ve Orta Doğu çatışmasının körüklediği yakıt maliyetleri Amerikan halkını bütçe açısından zor durumda bıraktı. 80 yaşındaki liderin halk desteği ise yüzde 30’lu seviyelerin alt sınırında seyrediyor.

Cumhuriyetçiler, Trump’ın vergi indirimlerinin ve göçmen karşıtı sert politikalarının Amerikalıların yararına olacağını savunuyor ve Demokrat adayları “solcu radikaller” olarak tanımlıyor.

Ancak pazartesi günkü son kamuoyu mitinginde Trump ekonomiye neredeyse hiç değinmedi ve konuşmasının büyük kısmını Washington’daki Yansıma Havuzu projesindeki restorasyon sorunlarına ayırdı.

Konuşmasının 26. dakikasında, “Bugün ara seçimlerden önceki son gün; yaşamımız boyunca göreceğimiz en önemli ara seçim olduğuna inanıyorum” dedikten hemen sonra hızlıca yeniden restorasyon detaylarını anlatmaya döndü. Senato Demokrat Lideri Chuck Schumer bu konuşmayı “acınası bir kapanış mesajı” olarak nitelendirdi.

Cumhuriyetçiler Senato’da 53-47’lik dar bir çoğunluğu elinde tutarken, siyasi rekabet Kansas, Teksas, Iowa, Ohio ve Alaska gibi muhafazakar eyaletlere kadar yayılmış durumda. Demokratlar da Michigan dâhil olmak üzere çekişmeli sandalyelerini korumak zorunda; Michigan’da yaşanan sert bir iç bölünmede Kongre Üyesi Haley Stevens, Demokrat aday Abdul El-Sayed yerineCumhuriyetçi Mike Rogers’ı desteklediğini açıklamıştı.

Decision Desk HQ’nun son seçim tahmin modeli; Temsilciler Meclisi’nde Demokratlar için 241 sandalye (Cumhuriyetçilere karşı 194), Senato’da ise 52-48’lik dar bir Demokrat çoğunluğu öngörüyor.

Sonuçlara itiraz edilecek mi?

Anketlerin bir partinin desteğini olduğundan az gösterebileceği ihtimaline karşı Cumhuriyetçiler, seçmenlerinin Seçim Günü sandıklara kitlesel olarak akın etmesini umuyor. Seçim öncesinde 57 milyondan fazla Amerikalının erken oy kullanmış olması yüksek seçmen katılımına işaret ediyor.

Kampanya sürecinde siyasi reklamlara 11 milyar dolardan fazla harcama yapılırken, Trump’ın en büyük müttefiklerinden Elon Musk, Cumhuriyetçilerin seçim çalışmalarına yüz milyonlarca dolar aktardı.

Sandıklar kapanır kapanmaz, sonuçların Cumhuriyetçiler tarafından kabul edilip edilmeyeceği yönündeki endişeler artıyor. 2020 seçim yenilgisini tersine çevirmeye çalışan Trump, kanıt sunmaksızın yaygın seçmen usulsüzlüğü iddialarını yineleyerek Demokratları hile yapmakla suçladı.

Trump’ın yakın bir müttefiki tarafından yönetilen Adalet Bakanlığı, Cumhuriyetçi Senatör Dan Sullivan’ın kıl payı kaybetmesi durumunda Alaska’daki Senato yarışının tescil edilmesini engellemek amacıyla şimdiden dava açtı; ancak bir mahkeme seçim arifesinde bu talebi reddetti. Yüksek Mahkeme de pazartesi günü, Amerikan vatandaşı olmadıkları gerekçesiyle 20 binden fazla kişinin mektupla kullandığı oyun geçersiz sayılması yönündeki California talebini reddetti.

Seçim sonuçlarını salı gecesi Beyaz Saray’da takip edecek olan Trump, Kongre’nin kontrolünü kaybetmesi halinde Demokratlara boyun eğmeyebileceğinin sinyalini verdi. Pazartesi günü katıldığı bir podcast yayınında, nihayetinde Demokratlarla uzlaşabileceğinin kapısını açık bıraksa da, “Her şeyi veto ederim” ifadelerini kullandı.