Fon akvaryumunda hangi balıklar yaşar?

Eğer yolunuz BİST civarına uğrarsa, borsa esnafının halini-hatırını sormayı ihmal etmeyin. Şu günlerde söz ile bile olsa teselliye ciddi ihtiyaçları var. Gün ortasında ana şarteli indiren İstanbul Borsası'nda asıl manzara elektrikler tekrar gelince ortaya çıktı. Fon kasırgasının kaldırdığı toz bütün piyasayı Sina çölüne çevirdi.

Koskoca ülke ekonomisi belediye fen işleri darlığında, yerel belediye romantizmi seviyesine mahkum olunca şaşırtıcı bir sürpriz beklemek fazla iyimserlik olurdu. Türkiye Ekonomisi konusunda yabancı yatırımcıyı ikna etmek için uğraşan ekonomi bakanı eğer hala ümidini kesmediyse, bundan böyle yıkılışı seyretmeye hazırlıklı olmalı. Yavaş ama önü alınamayacak daha büyük krizlerin, yüksek faiz, önlenemeyen enflasyon, yakıt fiyatları, işsizlik ve gelir eşitsizliği gibi kalemler çözümsüzlüğe mahkum. Bu noktadan sonra yaşanan gelişmeler için iyi niyet temennileri yeterli olmaz. Saray'ın işe dahil olması da yüksek ateşi düşürmeye yetmedi, yetmezde.

Partili Cumhurbaşkanı kabinesinde ciddi bir görev karmaşası var. Her hafta bir yenisiyle tanıştığımız ekonomik sarsıntılar ilgili bakanlığın semtine uğramıyor. Saray'a sırtını dayamış olmayı fazla abartan Adalet Bakanı, tek başına kabine gibi hareket etmekten memnun. İktidarın La-Yüs'el ekibine o da dahil oldu. İki yıl sonra yapılacak olan seçimleri “Saray için seçim düzenleyeceğiz!” şeklinde adrese teslim bir paket olarak anlamasını bu yüzden kimse yadırgamadı. Seçimleri Saray için “Veda Partisi!” haline getirmeye diyecek bir şey yok. Çoğunluğun talep ve beklentisi de zaten bu. Ne var ki, seçimden önce, bizzat Adalet Bakanı ve Saray çevresinin  BİST skandalına karışanları kendilerinden başlayarak temizleme gibi önemli işleri var.

İstanbul özelinde, Türkiye benzeri ülkelerin borsa hareketleri ile haber değeri açısından ilgilenen kredi değerlendirme kuruluşları çatırdayan ekonomilerin kaldıracağı tozu tahmin ediyorlar. BİST'te meydana gelen merkez üssü sarsıntı global ölçekte ibrelere yön değiştirecek bir özgül ağırlığa sahip değil. Bununla birlikte ABD merkezli Morgan Stanley Capital International (MSCI) 2025'in son aylarında BİST'teki anormal hareketliliği fark etmiş. 

Bizim devletliler, iktidar ve Saray'a abartılı övgüler olmayan hiçbir uyarıyı dikkate almıyorlar. Neden sonra SPK da 2025'in Aralık ayı itibariyle skandalı bildiklerini itiraf ettiler. Kimbilir yaklaşan fırtınayı farkettikten sonra daha yumuşak bir iniş için kuleden haber beklemiş olabilirler. Beklenen can simidi gelmeyince burun üzeri çakılmak kaçınılmaz olmuş.

Adalet Bakanı ile eski içişleri bakanı birbirlerine çok benziyorlar. Artık gizlenemeyen illegal ilişkilerin hemen hepsinde mutlaka bağlantıları ortaya çıkıyor. İnsanın aklına “Kendi çaplarında bir marka denemesi mi yapıyorlar acaba?” sorusu geliyor. Hollywood'un efsane yönetmeni Alfred Hitchcock, her filmine mutlaka kendisini hatırlatacak bir sahne yerleştirmeyi ihmal etmezmiş. Hani şu gerilim filmlerinin duayen yönetmeni. İki devletlinin böylesine popülarite ve gündem merakları başka nasıl yorumlanır ki?

Felaket tellallığı yapmanın zamanı değil ancak, bundan sonraki gelişmelere zihnen hazırlıklı olmak gerekiyor. İki hafta önce yakıt fiyatları üç haneyi gördü. Ekonominin yıl sonunu nasıl getireceği konusunda kimse bir şey söylemeye cesaret edemiyor. BİST'de yaşanan ve ancak dokuz ay saklanabilen krizin benzerini kredi kartı borçları, ödenemeyen ev ve araç kredileri için de söz konusu olabileceğini akıldan çıkarmamak şu an için aciliyet arz ediyor.

Türkiye'nin BİST ile yaşadığı fon skandalı, üçüncü dünya ülkelerinin kronik hastalıklarından. Venezuela, Arjantin, Küba ve Afrika'nın geri kalmış hemen her ülkesi, BİST benzeri borsa ve yatırım oyunları ile kendi vatandaşlarını mağdur ediyorlar. 

Meşru yoldan geçinmenin ya da mutlu bir gelecek ümidinin tükendiği yerlerde çaresiz insanların saadet zincirlerinin mağduru olmaları kaçınılmaz. O piyasa büyük balıkların küçük balıkları yediği ve suyun sürekli kırmızı olduğu bir akvaryum. O akvaryumda hangi balıklar yaşıyor dersiniz? Piranhalar!